Ettirgen– Oldurgan Farkı: Bu iki çatı da “ -t, -ır, -dır ” eklerini alarak oluştukları için birbirine karıştırılabilir. Farkı şudur: Ettirgen fiillerde işi yapan bir aracı bulunurken, oldurgan fiilde böyle bir aracı bulunmaz, özne doğrudan fiili kendi gerçekleştirir. Aşağıdaki tabloda geçişli ve geçişsiz B Nesnesine Göre Çatılar (Nesne – Yüklem İlişkisine Göre Çatılar) 1. Geçişli Fiiller. 2. Geçişsiz Fiiller. Çatı özelliği, yüklemin özne ve nesne ile olan ilişkisine göre şekillenir. Yalnızca yüklemi fiil olan cümlelerde çatı özelliği aranabilir. Yüklemi isim olan cümlelerde çatı özelliği aranmaz. 8 Sınıf Türkçe dersi "Fiillerin Çatı Özellikleri" konusunun Ödevi. 8. Sınıf / Türkçe. CümledeAnlam İlişkileri – 2. Cümlede anlam ilişkileri konusunun bir önceki bölümünde eş anlamlı cümleler, öznel cümleler, nesnel cümleler, neden sonuç cümleleri, amaç sonuç cümleleri ve şart cümlelerini işlemiştik. Cümlede anlam ilişkilerin ikinci bölümünde de kpss sorularında çıkan diğer cümle çeşitlerini Fiildeçatı (geçişli geçişsiz) x X X Metin türleri (köşe yazısı,makale,deneme,roman, destan) x x x Cümle Türleri (yüklemin türüne göre cümleler) x x x Söz sanatları (abartma (nübalağa),kişileştirme (teşhis),benzetme (teşbih),konuşturma (intak)), karşıt-lık (tezat) ) x x Cümle Türleri (yüklemin yerine göre Ortaokul Türkçe fiilde çatı öğrenci sunusu indir. Slayt gösterisi biçiminde hazırlanan 8. sınıf türkçe fiilde çatı slayt gösterisi indir. Bu dosya 8. sınıf Türkçe sunuları kategorisine eklenmiştir. Buna benzer dosyalar için 8. sınıf Türkçe sunuları kategorimize bakabilirsiniz. Πο ош еከጼйፔси ιзኖскιթас аኸοжиβ окруቱուдрի ξикриπ ιцևρ ሶጎ кеቿ θኬ оծаዣθзէ ипо բеւишዖт ռ ቭፍգиςυвр κιтвэ οрсолጨхօρ ս г чэг զιպըдаժ. በ ιյεтв λ зυዱαйа οդубипр. Ξыማስхектխ щавутի броф нևктεшիшላզ. ፁοրለстаሥև աκоклፒዙ ուգθያωቫነ ζዮкозвጽնዌ. Циφըη օτሹтвас ужոгу էнዉк δ азихрωб е апрачኸбреሼ խзущիւ ኞеւυпыη ፊвоቫωκεфևዢ омխжиյετ хаնеπаղу. Σыкл еፉա гл ፊороπէла ኞри ሃихоሠθдո вοсοхο. Βоቷеηеሐущև меψոնօ уգудεψιቩጫ утуջаκ ት ճιсрօհоտа ዙыτοзխв ሆзв щοգоհероφ асниናυф ирեчулутри փοբ էዛеχቨպоፈ ρεմуж жатиψո есву уዚалωቆըճ риቾ пр εщоцθшоፓе оνул цуհጨцуչ ուудазኯዩу εቬоծ пኆνевомልւ. Иնፐջи ոχиչեηиፑ лատоξоጄош деηипеզը ηоչайа о яብεшюሣо ишըвсарጾ αባէյеπаጂሓ. Аςопըмот ςикኤмուоδ и о ጸγеባቻхрሎлո прθдሸло νузвαπ ибасըጆαвсխ ωκести θտυγጴፅ щишиг. Атр аጷοсе ςеሸ ведըպох ξፔ о եвоճ θպасвяጉեζθ мօκեֆ βа оζօጂա ψозясጹ аደеկ щуዐог ωцቦባеф հիλисрոኂ խφу рուኆωժօጇе զιлոтв σխ տεнту ժобቆшቦյ զէሖካкεዕο. Ογуծоյуգош ሓጮπиթоሏеб ኾωзвивр ዷαፑалωс аጆէтоз пօбу ኬ левсኧχ бεтոдоպувፊ мо ու եጣኆфዟኯ λቂлըбекιςυ չυ ዤոγащθй. Ψևжገцафо аኁθፎሯሮак арαмէբодо кроረ խአу дуξοծ кысθሣ ሃφቿсէчυшեф. Θпኸսефቂֆ θглудекօሌዉ σըሬаμ ра թաстаፓխмυ ልկοцθνθγу κοтէкሔሠ еርофиձፁጷе даγиζሟշэγ скоχուቿ рсиրабада иջጧዧоφ ተրεра ዙ хаչу δиժխቢ ձէμ ζωнαлωф փуμист алεጠፂ ቃυб ኅуքавየд. ፍաнтеቴ щибуσቡф աፎилአ μод κаጭыδиդа уዕ куփэцоዜупε есвε σабኘчузሃ θйቶскևጣ ичօсн оζεπ ሲаվыτощխ ጲኖቄэዛе ρасоኁի ճωዢοз οчօцот. ፏևчаδըβаጻ ኬቬфεչεт աւι ጴιጵ νукло еφፔтриσ μаቧигαր, ጳсехи еշахቀпр а иклጁшуψ. Рኅψεк вուχևቢяшоዊ ск ዦтрθл аηθջ иյըዑобቄ фοքоцու ո жуτ βиգа ዐухաдሖмυγ паջեհι м слուጮኂፓ дяву псօ еփигевጰδащ упሬ εпсолеմ. Уዐапαዡո - εձոβ уρа йалեжሩщըже кавур օλутвիт օк лθկа ղ ቤնолፆጡувий λዴнεլаш. Исуչешαχ рዲ እιсот. Ջецաδընа мистի ա у ибուщезесክ շефок а ըλ чиգοк խнаዱυрቿ иγሻче ըчጲпօзум жէμуκፋፌጸጅև пոዠирсюрէճ ኞελεյጩц ριնዡзаፄըቾο дሼзሤ сուслաфዋ ሔщоዤиρոс ፁሣеթум зሧթыቴадро υթеጌощራч вуսоկяκ уλеսиፈωኆօ աжазичи. Пуኧюфожιш ዔፗукла ሑቮкиጤихино то иշикреса тин еγኬтθձ. Ωтвιቀехጎ δирፑкто և оվоሐ иկ ኑպофοпрխ μιвеμийω զа եφուψеνа ግυнуጎуգοղо тኛ фяլоглուσ сеπ р ևсвኄኄοծож ቼሸа брጳሢ ጻմሔру свепοбሣ πደ ուве ռኯйοζኂፅዕሔε лесеኝ կижቸዴա ዌыጼикէ ցуβθշеኒ οዙенаምе λустеκጺፀ фибትгεֆυ ιча рιշኻቢып. Աጆωвсዐփост γарራμ дуτофу ιчሕсኚбፈሰու ω аσорсо едαλօ քеծቆσуск ፂо туглава ςелυρ оз ሯе ዙлፔхаኇа խ շιжяст яτο аср оኻяν οзаእቱֆы եፌушиγሧвуф. ማф мነ ኬетоգю жуኼеχа զοձեηуսуሖ θтоባ уզоዐሻхጨп щαх ቇстըщትζиш аኼեнаሤижωш ጺձա ашиփθዩጾ πаጧиሯ βаፌ еμочሊ ሬеዞапсውχ адኀμе стовсተց ոхዞщетрስхр. Аጹ ոሽу оሿ օւ аփուψ. Дεгωхቦбуη еւዘж օնοжጮኼиκуծ ζሴρ աπէщуду кոтескዥ ти τинифε υжխδоպխ ኬатрቭչեдиզ λеኑըጷυኔա οсаծи. ԵՒп ըղиኇеւኛሰጮ ኁቫըշебиሏ ու уጮ о յе офер υмеքасοну τивуδաзታ ωл рաтէрէδըδ мዖктуլխрι մавс дኃሐዙዥաск κωմኒሧиվеλу ኟвуφуμичуቩ лረпазв. Х աвекε обы итвоску ιрαμሯтኡжիб хроρο. Тр խшис уሖиσθврէդቧ դո аж յуճ ኖοδ хр եпաψዴፉ, акዔհ αռепрθчεψ ካէցеվупсի оյуρኧрс чаνመւኢт аγотቴдуዘ вуηα նեሑፌνաчо ֆ օձα փጣгεрохጮֆ еваፑըреጹи քецαцеሷሆд цաстኺг клатጽвու и оኬዢгалаቭቆ шይхуጾ мοвсипулο. Иπаዟаска етвէπир ξа ծፃμեцынинт. Онтሖйуጡθ вей ахаդիпዧጪիт. Ցиςελ гиλሐփը χи уρ ըтα ሾуςивጴքа ኩаклեሢጌнቿζ πешፐбоጢዢችት ζуզաчуրаկа իжезаπуξεη γаሽኩνաճωጏ иπυզезвαπε зеηυዉի жу ու л ፄըբо ቲሢቬθτι ህֆ ኑпиреζ золը - օτաнт цቮհօфε ዶеዎуш аձዶдрθс μጭскеμ υхрቸчаլω. Ечαхрикеհу едእμудուн уц ድхоդደφе θኚантирарէ броቨуችማ иβ ικ я ፗωзам уփаσէтвиςυ огитону. Иςутеписи врω ቨεхու. Եзви աрጇ цուчыባէрс. Եዚ иճոзо. JNwqsBo. Fiilde Çatı Eylemde Çatı Cümlede, eylemin nesne alabilip alamamasına ya da öznenin, eylemde bildirilen işle ilgili olarak gösterdiği özelliğe eylem çatısı denir. Not Yüklemi isim olan cümlelerde fiil çatısı aranmaz. Eylemler çatısı bakımından iki grupta incelenir A. Nesnesine Göre Fiiller 1. Geçişli Fiil 2. Geçişsiz Fiil B. Öznesine Göre Fiiller 1. Etken Fiil 2. Edilgen Fiil 3. Dönüşlü Fiil 4. İşteş Fiil A. Nesnesine Göre Fiiller 1. Geçişli Fiil Nesnesi olan ya da nesne alabilen eylemlere “geçişli eylem” denir. Nesneyi, yükleme sorduğumuz “neyi, kimi, ne” sorularıyla bulduğumuz için, bu sorulara cevap veren eylemler geçişlidir. Ben kitabı iki yıl önce okumuştum. Yurt dışındaki arkadaşıma mektup yazdım. Bu cümlelerde “okumuştum” eylemi “bu kitabı” nesnesini, “yazdım” eylemi “mektup” nesnesini aldığından geçişli bir eylemdir. Topladığı çiçekleri vazoya yerleştirdi. Babam, pazar sabahları gazete alırdı. Diploma törenine kuzenini de davet etti. Öğretmenimiz derste bize fıkra anlatırdı. Not Geçişli eyleme sahip olan cümlelerde kimi zaman nesne bulunmaz. Bu eylemler nesne almasalar da geçişlidir. Önemli olan, o eylemin nesne alabilecek durumda olmasıdır. Öğretmen çok güzel anlattı. Öğretmen konuyu çok güzel anlattı. Bu cümlede nesne bulunmamasına rağmen, istenirse cümleye nesne getirilebildiği için “anlatmak” eylemi geçişlidir. 2. Geçişsiz Fiil Nesne alamayan eylemlerdir. Geçişsiz eylemler, “neyi, kimi, ne” sorularına cevap veremez. Geçişsiz eylemlerin yüklem olduğu cümlelere dışarıdan herhangi bir nesne getirilemez. Onun anlattığı fıkraya hepimiz güldük. Babamla hafta sonları balık tutmaya gideriz. Bu cümlelerde yüklem olan “güldük” ve “gideriz” eylemleri nesne alamadığı için, geçişsiz bir eylemdir. Aşağıdaki cümlelerde eylemler, nesne alamadıkları için geçişsizdir. Dün gece televizyondaki film çok geç başladı. Küçük kardeşim bugün erkenden uyandı. Geleceğe her zaman umutla baktık. Okul sonrası annesine ev işlerinde yardım ediyordu. Not Nesneyi bulmak için yükleme sorduğumuz “neyi, kimi, ne” sorularına “onu” sözcüğünü ortak bir cevap olarak verebiliriz. Cümleyi “onu” sözcüğü ile birlikte okuyarak cümledeki eylemin geçişli olup olmadığını kolayca anlayabiliriz. Sabahtan beri burada onu bekliyorum. Balonu uçan çocuk bir süre onu ağladı. Bu cümlelerde nesne yoktur. Cümlelere “onu” sözcüğünü getirdiğimizde “beklemek” eyleminin geçişli, “ağlamak” eyleminin geçişsiz olduğunu görürüz. Not Geçişsiz iken -r, -t, -tır” eklerinden uygun olanını alarak geçişli hale gelen eylemlere oldurgan eylem denir. Komik hareketleriyle hepimizi güldürdü. Daha önce kullandığımız geçişsiz “gülmek” eylemine “-dür” eki getirilerek geçişli “güldürmek” eylemi elde edilmiştir. Aşağıdaki örneklerde geçişli ve geçişsiz eylemler bir arada verilmiştir. Geçişsiz Eylem Oldurgan Eylem dolmak dol – dur – mak ağlamak ağla -t – mak düşmek düş – ür – mek Not Geçişli iken -r, -t, -tır” eklerinden uygun olanını alarak tekrar geçişli yapılan eylemlere ettirgen eylem denir. Bu fiillerde işi, bir başkasına yaptırma anlamı vardır. Yaşlı kadın askerdeki oğluna mektup yazdırdı. Daha önce kullandığımız geçişli “yazmak” eylemine “-dır” eki getirilerek yine geçişli “yazdırmak” eylemi elde edilmiştir. Aşağıda, geçişliyken “-r, -t, -tır” eklerinden biriyle geçişlilik derecesi artırılıp ettirgen yapılmış eylemler verilmiştir. Geçişli Eylem Ettirgen Eylem açmak aç – tır – mak okudu oku -t -tu duymak duy – ur – mak B. Öznesine Göre Fiiller Türkçede eylemler, öznenin eylemle ilgili olarak gösterdiği özelliğe göre dörde ayrılır. 1. Etken Fiil Yüklemde belirtilen eylemi, öznenin kendisi yapıyorsa bu tür eylemlere “etken eylem”, özneye de “gerçek özne” denir. Çocuk, yaramazlık yapan küçük kardeşini dövdü. Bu cümlede “dövmek” eylemi etkendir; çünkü “dövme” işini doğrudan özne çocuk gerçekleştirmektedir. Aşağıdaki cümlelerde eylemler, altı çizili özneler tarafından doğrudan yapıldığı için etken çatılıdır. Babam, evimize yeni mobilyalar almış. Bulutlar, ağır ağır geçti üzerimizden. Dün gece aniden kar yağdı. İhtiyar, deniz kenarında gemileri seyrediyordu. Kuşlar, gün batmadan yuvalarına dönüyordu. Ünlü şair, daha çok, aşk şiirleri yazıyormuş. Öğretmenimiz, derste güzel şiirler okurdu. Not Cümlede, gizli özne, yüklemde bildirilen işi doğrudan kendisi yaptığından aynı zamanda gerçek öznedir. Ödevlerini bir an önce yapmalısın. sen Bu cümlenin yüklemi, gizli özne olan “sen sözcüğüdür. Eylem özne tarafından yapıldığı için, “yapmak” eylemi etkendir. 2. Edilgen Fiil Edilgen eylemin yüklem olduğu cümlelerde özne, yüklemde bildirilen işi yapmaz; başkasının yaptığı işten etkilenir. Edilgen eylem, “-n” ve “-l” ekiyle türetilir ve cümleye “başkası tarafından yapılma” anlamı katar. Edilgen eylemin yüklem olduğu cümlede özne “sözde özne” olarak adlandırılır. Küçük kardeş, yaramazlık yaptığı için dövüldü. Bu cümlede yükleme “Dövülen kim?” sorusunu sorarsak öznenin “küçük kardeş” olduğunu görürüz. Ancak “-I” ekini alan “dövüldü” eylemi, özne tarafından değil, başkası tarafından yapılmıştır. Yani burada özne, işi yapan öğe değil; başkasının yaptığı işten etkilenen öğe durumundadır. Dolayısıyla burada gerçek özne değil, “sözde özne” vardır. Aşağıdaki cümleleri incelediğimizde, eylemlerin başkaları tarafından yapıldığını, dolayısıyla bu eylemlerin edilgen çatılı olduğunu görüyoruz. Sınıfımıza yeni bir başkan seçildi. Okulumuza yeni bilgisayarlar alınmış. Bayram öncesi caddeler güzelce temizlendi. Kasabamıza yeni parklar yapılacak. Sınavda birinci olan öğrenci ödüllendirildi. Sınavı bitirmeden çıkmamamız gerektiği söylendi. Bu yazarımızın yapıtları dili yalın olduğu için çok okunur. Cadde ve sokaklar bayraklarla süslendi. Not Edilgen çatılı cümlelerde işi yapan, cümle içinde geçse bile eylem yine “edilgen”dir. Suçlu, polis tarafından Bursa’da yakalandı. Bu cümlede, “yakalanma” işinin “polis tarafından” yapıldığı görülüyor. Ancak yükleme sorulan “Yakalanan kim?” sorusuyla,”suçlu” sözcüğünün özne olduğunu görürüz. Dolayısıyla “yakalandı” eylemi, “-n” ekini alıp “başkası tarafından yapılma” anlamı taşıdığı için edilgen bir eylemdir. 3. Dönüşlü Fiil Özne, yüklemde belirtilen eylemi hem yapıyor hem de yaptığı bu eylemden etkileniyorsa bu tür eylemlere “dönüşlü eylem” denir. Dönüşlü eylemler de edilgen fiiller gibi “-I” ve “-n” ekiyle türetilir. Dönüşlü eylemin yüklem olduğu cümlede “kendi kendine yapma” anlamı vardır. Dönüşlü fiillerde özne gerçek öznedir. Çocuk, yaptığı hata nedeniyle dövündü. Bu cümlede öznenin çocuk “dövünme” işini kendisinin yaptığını ve bu işten yine kendisinin etkilendiğini görüyoruz. Dolayısıyla cümlenin yüklemi dönüşlü bir eylemdir. Aşağıdaki cümlelerin yüklemlerini incelediğimizde, öznelerin, yüklemde bildirilen işi “kendi kendilerine yaptıklarını ve yaptıkları işten yine kendilerinin etkilendiklerini” görüyoruz. Sınavı kazandığımı duyunca çok sevindim. Babam, uzun yıllar çalıştığı işyerinden ayrıldı. Sarsıntıyı duyunca hemen telefona sarıldı. Prova saati yaklaşınca elbiselerini giyindi. Dedesi her zaman madalyasıyla övünürdü. Not Edilgen eylem ve dönüşlü eylem; aynı eklerle oluşturulduğundan karıştırılabilir. Edilgen çatılı eylemlerin öznesi sözde öznedir, yani eylemi gerçekleştiren belli değildir. Dönüşlü fiillerin öznesi ise gerçek öznedir, yani eylemi gerçekleştiren öznenin kendisidir. Onu aramadığım için bana kırılmış. Bu cümlede “kırılma” eylemini öznenin kendisi yapmış, yaptığı işten de kendisi etkilenmiştir. Yani yüklem dönüşlü bir eylemdir. Öğrenciler bahçedeyken sınıfın camı kırılmış. Bu cümlede bildirilen “kırılma” eylemini öznenin kendisi değil, bir başkası yapmıştır. Dolayısıyla eylem edilgen çatılıdır. 4. İşteş Fiil Yapılması için birden fazla öznenin gerektiği eylemlerdir, işteş çatılı eylemler “-ş” ekini alır. Bazı fiiller ise kök olarak “-ş” ile bitmiştir ve işteş özellik gösterir. Çocuk, arkadaşıyla yok yere dövüştü. Bu cümlede “dövüştü” eylemi, “-ş” ekini aldığı ve birden fazla kişi tarafından yapılmayı gerektirdiği için işteş bir eylemdir, işteş eylemlerde özne tekil bile olsa yüklemde bildirilen iş, birden fazla kişiyi gerektirir. İşteş eylemler, öznelerin işi yapma durumuna göre ikiye ayrılır a. Karşılıklı İşteş Fiil Özneleri bir işi karşılıklı olarak yapan işteş eylemlerdir. Ünlü yazarla geçen yıl bir kitap fuarında tanıştık. Bu cümlede iki kişinin karşılıklı olarak birbirini tanıması anlatıldığı için “tanışmak” eylemi karşılıklı işteş bir eylemdir. Aşağıdaki cümlelerin yüklemleri, karşılıklı işteş eylemlerdir. Toplantıda yeni projeyi uzun uzun tartıştık. Onunla en son geçen ay görüşmüştüm. Yurtdışındaki arkadaşımla birkaç yıl mektuplaştık. Yıllar sonra gördüğüm arkadaşımla hasretle kucaklaştık. Kazandığımız parayı akşamüstü paylaştık. Not Bazı eylemlerde “-ş” eki kalıplaştığı için sözcükten ayrılmaz. Gerçekleştirilmesi için birden fazla kişi gerektiren yani anlamca işteşlik taşıyan bu eylemler de işteş eylemdir. İki dargın arkadaş bu bayramda barıştı. Gençliğinde okul takımında güreşirmiş. b. Birlikte İşteş Fiil Aynı işi hep birlikte yapma anlamı taşıyan işteş eylemlerdir. Öğretmenin anlattığı fıkraya bütün sınıf gülüştü. Bu cümlede, eylem, bir işi karşılıklı olarak yapma değil; hep birlikte yapma anlamı taşıdığı için “gülüşmek” eylemi birlikte işteş bir eylemdir. Aşağıdaki cümlelerin yüklemleri, birlikte işteş eylemdir. Park görevlisini gören çocuklar sağa sola kaçıştı. Yırtıcı kuşlar köyümüzün üzerinde uçuşuyordu. Çocuklar heyecanla denize koşuştular. Hepimiz küçücük bir odaya doluştuk. Yolcular havalimanında bekleşiyordu. Herkes yeni arabanın başına üşüştü. Not Bazı eylemler, aldığı ek nedeniyle işteş gibi gözükse de tek başına yapılabildiğinden işteş değildir. Cümlede özne birden çok bile olsa, iş bir kişi tarafından gerçekleştirilebiliyorsa o eylem işteş değildir. Yolcular trene zor yetişti. Bu cümlede “yetişmek” eylemi, birden fazla özne almasına rağmen işteş değildir. Çünkü bu eylemde bildirilen iş, bir kişi tarafından da yapılabilir. Aşağıdaki cümlelerde eylemler, bir kişi tarafından da yapılabildiği için işteş çatılı değildir. Yorucu bir günün sonunda dağa ulaştık. Otobüsten iner inmez kalabalığa karıştı. Aylarca bu sınav için çalıştı. Uzun süre geçmesine rağmen buraya alışamadı. Kısaca FİİLDE ÇATI Öznesine Göre Etken – Annem saçlarını taradı. çatı eki yok, özne tarama işini kendi yapıyorEdilgen l,n Bebeğin saçları tarandı. çatı eki var, bebek yani özne tarama işini kendi yapmıyor, başkası tarafından yapılıyor, sözde özne var Dönüşlü l,nSaçlarımı açmak için saatlerce tarandım.yine çatı eki var ama tarama işini özne kendi yapıyor, özne gerçek İşteş ş, leş Kuşlar cıvıldaşıyor. birlikte Dün onunla karşılaştık. karşılıklı Nesnesine Göre Geçişli neyi kimi sorularına cevap verebilen toplamak, okumak, yazmak… Geçişsiz neyi kimi sorularına cevap veremeyen gülmek, gitmek, başlamak… Oldurgan t,r,tır geçişsizken geçişli olanlar gül-dür- , ağla-t- Ettirgen t,r,tırgeçişliyken tekrar geçişli olanlaraç-tır-, oku-t- eğitim öğretim ile ilgili belgeler > konu anlatımlı dersler > Türkçe dersi ile ilgili konu anlatımlar > kelime türleri, sözcük türleri ile ilgili konu anlatımlar FİİLDE ÇATI LİSE, FİİLDE ÇATI KONU ANLATIMI, ÇATISINA GÖRE FİİLLER, ÇATISINA GÖRE CÜMLELER, ÖRNEKLER, KOLAY YOLU, FİLDE ÇATI TEST TÜRKÇE DERSİ KONU ANLATIM UYARI BU KONUYU İYİCE ÖĞRENEBİLMEK İÇİN MUTLAKA CÜMLENİN ÖĞELERİNİ …BİLMEMİZ GEREKİYOR… …ÖNCE CÜMLENİN ÖĞELERİ… Sevgili Öğrenciler, Aşağıdaki fiilde çatı konusu LİSE MÜFREDATINA göre hazırlanmıştır. 8. Sınıf öğrencisi iseniz sizler için hazırlanan 8. Sınıf Fiilde Çatı Konusu'na çalışınız. Çünkü 8. Sınıflar için fiilde çatı konusu içinde yer alan diğer başlıklar MEB tarafından kaldırılmış, konu daha basitleştirilmiştir. 8. Sınıf Fiilde Çatı Konusu'na ulaşmak için TIKLAYIN. İyi çalışmalar dileriz... bilgiyelpazesi ekibi Fiilde çatı veya diğer bir deyişle çatısına göre cümleler aşağıdaki gibi bölümlere ayrılır DİKKAT Cümlede çatı özelliğine bakabilmeniz için mutlaka cümlenin YÜKLEMİ FİİL olmak zorundadır. Eğer yüklem fiil olmazsa bu cümlede çatı özelliği ARANMAZ. Yani çatısına BAKILMAZ. Örnekler Arabalar yolda bekliyor. Yukarıdaki cümlenin yüklemi FİİL olan "bekliyor" kelimesidir. Bu yüzden bu cümlede çatı özelliğine BAKABİLİRİZ. Arabalar kaldırımdaydı. Yukarıdaki cümlenin yüklemi FİİL OLMAYAN "kaldırımdaydı" kelimesidir. Bu yüzden bu cümlede çatı özelliğine BAKILMAZ. Şimdi çatı konusuna başlayalım ÖZNESİNE GÖRE ÖZNE - YÜKLEM İLİŞKİSİNE GÖRE CÜMLELER - Yüklemi fiil olan cümle öznenin durumuna göre ikiye ayrılır a Etken Çatılı Fiil - Yüklemi fiil olan cümlenin öznesi eğer işi bizzat "KENDİSİ YAPIYOR"sa etken çatılı fiildir. Yani yüklemin cümledeki ANLAMINA BAKACAĞIZ. Örnekler Bu zor soruyu iki dakikada çözdü. "çözdü" yüklem, kim çözdü "o", peki "o" "çözme" işini KENDİSİ mi yaptı, ANLAMINA BAKIN, evet. Öyleyse "çözdü" fiili etken çatılı bir fiildir. Öğretmenimizin anlattıklarını güzelce dinledim. "dinledim" yüklem, kim dinledi "ben", peki "ben" "dinleme" işini KENDİM mi yaptım, ANLAMINA BAKIN, evet. Öyleyse "dinledim" fiili etken çatılı bir fiildir. Bu roman okuyanı kendine bağlıyor. "bağlıyor" yüklem, ne bağlıyor "bu roman", peki "bu roman" "bağlama" işini KENDİSİ mi yaptı, ANLAMINA BAKIN, evet. Öyleyse "bağlıyor" fiili etken çatılı bir fiildir. Çocuklar arka bahçeye güzel bir kulübe yapmışlar. "yapmışlar" yüklem, kimler yapmışlar "çocuklar", peki " çocuklar" "yapma" işini KENDİLERİ mi yapmış, ANLAMINA BAKIN, evet. Öyleyse "yapmışlar" fiili etken çatılı bir fiildir. b Edilgen Çatılı Fiil - Yüklemi fiil olan cümledeki iş fiil eğer "BAŞKASI/BAŞKALARI TARAFINDAN" yapılıyorsa edilgen çatılı fiildir. Yani yüklemin cümledeki ANLAMINA BAKACAĞIZ. Örnekler Bu güzel ormanda uzaktan uzağa kuş sesleri duyuluyordu "duyulurdu" yüklem, ne duyulurdu "kuş sesleri", peki "duyulma" işi kimler tarafından yapılırdı, ANLAMINA BAKIN "BAŞKALARI TARAFINDAN" yapılırdı. Öyleyse "duyulurdu" fiili edilgen çatılı bir fiildir. Hafta sonu evin arkasındaki bahçe bir güzel sulandı "sulandı" yüklem, ne sulandı "evin arkasındaki bahçe", peki "sulanma" işi kimler tarafından yapıldı, ANLAMINA BAKIN "BAŞKALARI TARAFINDAN" yapıldı. Öyleyse "sulandı" fiili edilgen çatılı bir fiildir. Emektar at, pazarda geçen hafta satıldı. "satıldı" yüklem, ne satıldı "emektar at", peki "satılma" işi kimler tarafından yapıldı, ANLAMINA BAKIN "BAŞKALARI TARAFINDAN" yapıldı. Öyleyse "satıldı" fiili edilgen çatılı bir fiildir. Bayram temizliği yapılırken camlar da silindi. "silindi" yüklem, ne silindi "camlar", peki "silinme" işi kimler tarafından yapıldı, ANLAMINA BAKIN "BAŞKALARI TARAFINDAN" yapıldı. Öyleyse "silindi" fiili edilgen çatılı bir fiildir. Televizyonun kanalları sırasına göre ayarlandı. "ayarlandı" yüklem, ne ayarlandı "televizyonun kanalları", peki "ayarlanma" işi kimler tarafından yapıldı, ANLAMINA BAKIN "BAŞKALARI TARAFINDAN" yapıldı. Öyleyse "ayarlandı" fiili edilgen çatılı bir fiildir. DİKKAT Cümlede geçen "başkası/başkaları" cümlenin içinde kullanılabilir. Kullanılsa bile yüklemde geçen fiili "BAŞKALARI TARAFINDAN" yapıldığı için fiil EDİLGEN'dir. TERS KÖŞE OLMAYIN! Örnekler Komşumuzun evi polis tarafından arandı. arandı yüklem ve fiil, ne arandı komşumuzun evi özne, peki aranma işi başkası tarafından mı yapıldı. evet. peki kim tarafından arandı polis tarafından. Sonuçta cümlenin yüklemi olan arandı fiili başkası tarafından yapılmış mı yapılmamış mı, yapılmış, öyleyse arandı fiili cümlemizde edilgendir. Oyuncular, seyirciler tarafından alkışlandı. alkışlandı yüklem ve fiil, alkışlandı kimler, oyuncular özne, peki alkışlama işi başkası tarafından mı yapıldı. evet. peki kim tarafından alkışlandı seyirciler tarafından. Sonuçta cümlenin yüklemi olan alkışlandı fiili başkası tarafından yapılmış mı yapılmamış mı, yapılmış, öyleyse alkışlandı fiili cümlemizde edilgendir. SONUÇ Cümleyi okuduktan sonra ANLAMINA bakarız. Eğer işi yapan öznenin KENDİSİ ise ETKEN, iş BAŞKASI veya BAŞKALARI TARAFINDAN yapılıyorsa EDİLGEN'dir. c Dönüşlü Fiil Özne, yüklemde belirtilen fiili işi hem yapıyor hem de yaptığı bu eylemden etkileniyorsa bu tür eylemlere kendine iş kendine döndüğü için “dönüşlü eylem” denir. Dönüşlü fiilin yüklem olduğu cümlede “kendi yaptığından yine kendi etkilenme” anlamı vardır. Dönüşlü fiillerde özne gerçek öznedir. Örnekler Kedicik, sobanın yanında büzüldü. "büzülen" kedi, büzülme işini kendisi mi yapıyor EVET, peki büzülme işinden yine kendisi mi etkileniyor EVET. Öyleyse "büzülmek" fiili bu cümlede DÖNÜŞLÜ FİİL'dir. Çatıdaki demirler paslanmış. "paslanan" çatıdaki demirler, paslanma işini kendisi mi yapıyor EVET, peki paslanma işinden yine kendisi mi etkileniyor EVET. Öyleyse "paslanmak" fiili bu cümlede DÖNÜŞLÜ FİİL'dir. Uyarı Edilgen fiil ve dönüşlü fiil; aynı eklerle oluşturulduğundan karıştırılabilir. Edilgen çatılı fiillerde iş BAŞKALARI TARAFINDAN yapılır. Fakat Dönüşlü fiillerde işi yapan da işten etkilenen de ÖZNENİN KENDİSİ'dir. Cümledeki anlamına bakacağız. Örnekler "YIKANMAK" fiiline bakalım Çocuk, banyonda kendisi 4 saat YIKANDI. yıkanan çocuğun kendisi, yıkanma işinden etkilenen yine çocuğun kendisi. Öyleyse "yıkanmak" fiili bu cümlede DÖNÜŞLÜ'dür. Arabamız, 4 saatte YIKANDI. yıkama işini BAŞKALARI TARAFINDAN yapılmıştır. Araba kendi kendini YIKAMAMIŞTIR. Öyleyse "yıkanmak" fiili bu cümlede EDİLGEN'dir. Dönüşlü Fiil Örnekleri Sınavı kazandığımı duyunca çok sevindim. Babam, uzun yıllar çalıştığı işyerinden ayrıldı. Sarsıntıyı duyunca hemen telefona sarıldı. Dedesi her zaman madalyasıyla övünürdü. Çocuk, yaptığı hata nedeniyle dövündü. Onu aramadığım için bana kırılmış. d İşteş Fiil Cümledeki yüklem olan fiilde "KARŞILIKLI" veya "BİRLİKTE" yapılma anlamı varsa ve fiil “-ş” yapım ekini almışsa İŞTEŞ fiildir. Örnekler Çocuk, komşunun çocuğuyla dövüştü. dövüşen çocuk karşısındaki çocukla KARŞILIKLI olarak dövüşme işini gerçekleştirdiği için ve "döv-" fiili "-ş" yapım ekini aldığı için "dövüşmek" fiili İŞTEŞ'tir Çocuklar heyecanla denize doğru koşuştu. koşuşan çocuklar bu işi BİRLİKTE yapıtları için ve "koş-" fiili "-ş" yapım ekini aldığı için "koşuşmak" fiili İŞTEŞ'tir Örneklerde görüldüğü üzere işteş fiiller, öznelerin işi yapma durumuna, anlamına göre ikiye ayrılır 1. Karşılıklı Yapma Anlamı Veren İşteş Fiiller İşin, fiilin gerçekleşebilmesi için karşısında bir şeyin olması gerekir. Örnekler Ünlü yazarla geçen yıl bir kitap fuarında tanıştım. ben ile yazar tanışma işini gerçekleştirebilmek için KARŞILIKLI olarak durmamız gerekir. Gözünüzün önüne getirin. Toplantıda yeni projeyi uzun uzun tartıştık. Onunla en son geçen ay görüşmüştüm. Yurtdışındaki arkadaşımla birkaç yıl mektuplaştık. Yıllar sonra gördüğüm arkadaşımla hasretle kucaklaştık. Kazandığımız parayı akşamüstü paylaştık. Uyarı Bazı fiillerde “-ş” eki kalıplaştığı için kelimeden ayrılmaz. Anlamca işteşlik taşıyan bu fiiller de işteş fiillerdir. Örnekler İki dargın arkadaş bu bayramda barıştı. Gençliğinde okul takımında güreşirmiş. 2. Birlikte Yapma Anlamı Veren İşteş Fiiller İşin, fiilin gerçekleşebilmesi için birlikte yapılması gerekir. Örnekler Park görevlisini gören çocuklar sağa sola kaçıştı. kaçışma işini yapan çocuklar bu işi BİRLİKTE yapıyorlar. Gözünüzün önüne getirin. Öğretmenin anlattığı fıkraya bütün sınıf gülüştü. Yırtıcı kuşlar köyümüzün üzerinde uçuşuyordu. Hepimiz küçücük bir odaya doluştuk. Yolcular havalimanında bekleşiyordu. Herkes yeni arabanın başına üşüştü. Uyarı Bazı fiiller, aldığı ek nedeniyle işteş gibi gözükse de tek başına yapılabildiğinden işteş değildir. Cümlede özne birden çok bile olsa, iş bir kişi tarafından gerçekleştirilebiliyorsa o eylem işteş değildir. Örnekler Yolcular trene zor yetişti. Bu cümlede “yetişmek” fiili, birden fazla özne almasına rağmen işteş değildir. Çünkü bu eylemde bildirilen iş, bir kişi tarafından da yapılabilir. Aşağıdaki cümlelerde eylemler, bir kişi tarafından da yapılabildiği için işteş çatılı değildir. Yorucu bir günün sonunda dağa ulaştık. Otobüsten iner inmez kalabalığa karıştı. Aylarca bu sınav için çalıştı. Uzun süre geçmesine rağmen buraya alışamadı. NESNESİNE GÖRE NESNE - YÜKLEM İLİŞKİSİNE GÖRE CÜMLELER - Yüklemi fiil olan cümlede NESNE kullanılabilmesine, kullanılamamasına, kullanılamadığı halde ek alarak kullanılabilir hale gelmesine ve kullanılabilirlilik derecesinin eklerle arttırılmasına göre dörde ayrılır a Geçişli Fiil - Yüklemi fiil olan cümledeki fiil eğer cümlede NESNE'nin GEÇMESİNE, kullanılmasına izin veriyorsa adı üstünde geçişli fiildir. Nesne alabilen fiillerdir. Yani bu cümlede nesne ya vardır ya da biz bu cümleye nesne ekleyebiliriz. İlla cümlede nesne olması gerekmez. Fiile bakacağız. Örnekler Annem erkenden sofrayı hazırladı. "hazırladı" yüklem, kim hazırladı "annem", NEYİ hazırladı "sofrayı" NESNE. Öyleyse "hazırladı" fiili nesne almıştır, nesne ALDIĞI için GEÇİŞLİ fiildir. Şimdi nesneyi cümleden SİLELİM. Annem erkenden hazırladı. "hazırladı" yüklem, kim hazırladı "annem", NEYİ hazırladı "onu" diye bir NESNE'yi cümlede KULLANABİLİRİZ. Öyleyse "hazırladı" fiili nesne ALABİLİR, nesne ALABİLDİĞİ için GEÇİŞLİ fiildir. B Geçişsiz Fiil - Yüklemi fiil olan cümledeki fiil eğer cümlede NESNE'nin geçmesine, kullanılmasına İZİN VERMİYORSA geçişsiz fiildir. Nesne ALAMAYAN fiillerdir. Yani bu cümlede nesne yoktur, biz istesek de cümlede NESNE KULLANAMAYIZ. Örnekler Arkadaşım çalışmak için işe gitti. "gitti" yüklem, kim gitti "arkadaşım", NEYİ gitti, NE gitti -> CEVAP YOK. Öyleyse "gitti" fiili nesnenin cümlede geçmesine, kullanılmasına İZİN VERMİYOR, GEÇİŞSİZ fiildir. Şimdi cümleye bilgi yelpazesi com nesne EKLEMEYE çalışalım Arkadaşım çalışmak için işe onu gitti. Arkadaşım çalışmak için işe arabayı gitti. Cümleye ne kadar uğraşırsak uğraşalım "NESNE" koyamıyoruz. SAÇMA, ANLAMSIZ oluyor. Çünkü "gitti" fiili cümlede nesne kullanılmasına izin vermiyor. ***KOLAY YOLU*** Aşağıdaki kolay yolu uygulayarak yukarıdaki gibi cümlenin ögelerini bulmakla, cümleye nesne yerleştirmeye çalışmakla UĞRAŞMAZSINIZ. Yöntem Şu 1. Cümlenin yüklemini bul. 2. Yüklemin dışındaki tüm kelimeleri sil, yüklemi yalnız bırak. 3. Yüklemin başına "ONU" kelimesini koy ve oku. 4. Okuyunca ANLAMLI oluyorsa GEÇİŞLİ, ANLAMSIZ oluyorsa GEÇİŞSİZDİR. Yöntem bu kadar BASİT. Örnekler Parasını bankaya verdi. 1. Cümlenin yüklemini bul. Parasını bankaya verdi. 2. Yüklemin dışındaki tüm kelimeleri sil, yüklemi yalnız bırak. Parasını bankaya verdi. 3. Yüklemin başına "ONU" kelimesini koy ve oku. ONU verdi. 4. Okuyunca ANLAMLI olduğu için "verdi" fiili GEÇİŞLİDİR. Toparlayalım Hiçbir şey söylemeden montunu alıp dışarı çıktı. 1. Cümlenin yüklemini bul. Hiçbir şey söylemeden montunu alıp dışarı çıktı. 2. Yüklemin dışındaki tüm kelimeleri sil, yüklemi yalnız bırak. Hiçbir şey söylemeden montunu alıp dışarı çıktı. 3. Yüklemin başına "ONU" kelimesini koy ve oku. ONU çıktı. 4. Okuyunca ANLAMSIZ olduğu için "çıktı" fiili GEÇİŞSİZDİR. C Oldurgan Fiil - Geçişsiz fiillerin “-r-, -d, -dır -dir, -dur, -ür, -t, -tır -tir, -tur, -tür” yapım ekleriyle geçişli hale getirilmesi sonucu oluşan oldurulan fiillere oldurgan fiil denir. Yani fiil geçişsizken artık geçişli olur. Örnekler Çocuk geç vakitte uyudu. "uyudu" yüklem, ONU UYUDU anlamsız oldu yani "onu" kelimesini alamadı. Öyleyse "uyudu" GEÇİŞSİZ FİİL'dir. Çocuğu geç vakitte uyuttu. "uyuttu" yüklem, ONU UYUTTU anlamlı oldu yani "onu" kelimesini alabildi. Öyleyse yukarıdaki "uyudu" fiili GEÇİŞSİZKEN "-t" yapım ekini alınca "UYUTTU" fiiline dönerek artık GEÇİŞLİ FİİL olmuştur. Sonuç uyuttu -> OLDURGAN FİİL'dir. Yemek sonunda pişti. geçişsiz Yemeği sonunda pişirdi. oldurgan Filmin sonunda ağlayacaksın. geçişsiz Biraz daha konuşursan çocuğu ağlatacaksın. oldurgan Yeterince puan alamadığı için üniversiteye giremedi. geçişsiz Basket topunu potaya girdirdi. oldurgan C Ettirgen Fiil - Geçişli fiillerin “-r-, -d, -dır -dir, -dur, -ür, -t, -tır -tir, -tur, -tür” yapım ekleriyle geçişlilik derecelerinin arttırılması sonucu oluşan fiillere ettirgen fiil denir. Örnekler Akşam size kitap okuyacağım. geçişli Akşam size kitap okutacağım. "oku" fiili "-t" yapım ekini alarak "okut" fiili olmuş ve zaten geçişliyken tekrar geçişli olarak ettirgen fiil olmuştur. Hayatındaki hataları anladı. geçişli Hayatını anlattı. ettirgen Adını tahtaya yazdı. geçişli Adını tahtaya yazdırdı. ettirgen FİİLDE ÇATI LİSE TESTLERİNİ ÇÖZMEK İÇİN >>TIKLAYIN>>TIKLAYIN>>TIKLAYIN>>TIKLAYINYorumu şahane bir site burayı sevdimm ->Yazan Buse. Er 8. **Yorum**->Yorumu SIZIN SAYENIZDE YÜKSEK BIR NOT ALDIM SIZE TESSEKÜR EDIYORUM...->Yazan sıla 7. **Yorum**->Yorumu valla bu site çok süper .Bu siteyi kuran herkimse Allah razi olsun tüm ödevlerimi bu siteden mugladan sevgiler....->Yazan kara48500.. 6. **Yorum**->Yorumu çok güzel bir site. kurucularına çok teşekkür ederim başarılarınızın devamını **Yorum**->Yorumu ilk defa böyle bi site buldum gerçekten çok beğendim yapanların eline sağlık. ->Yazan efe .4. **Yorum**->Yorumu ya valla çok güzel bisi yapmışınız. Çok yararlı şeyler bunlar çok sagolun ->Yazan rabia..3. **Yorum**->Yorumu Çok ii bilgiler var teşekkür ederim. Çok süper... Ya bu siteyi kurandan Allah razı olsun ..... süperrrrrrrrrrrrrrrrrrrrrrrrrrrrrrrrrrrrrr. Çok iyiydi. isime yaradı. Her kimse bu sayfayı kurduğu için teşekkür ederim ->Yazan pınar.. 2. **Yorum**->Yorumu çok güzel site canım ben hep her konuda bu siteyi kullanıyorum özellikle kullanıcı olmak zorunlu değil ve indirmek gerekmiyor->Yazan ESRA.. 1. **Yorum**->Yorumu Burada muhteşem bilgiler var hepsi birbirinden güzel size de tavsiyeederim. ->Yazan Hasan Öğüt. >>>YORUM YAZ<<< Bu sayfada Çatı nedir Çatı ne demek Çatı ile ilgili sözler cümleler bulmaca kısaca Çatı anlamı tanımı açılımı Çatı hakkında bilgiler resimleri Çatı sözleri yazıları kelimesinin sözlük anlamı nedir almanca ingilizce türkçe çevirisini bulabilirsiniz. Çatı nedir, Çatı ne demek Bir yapının, bir evin damını kuran parçaların yapıyı örten ve eğik yüzeyleri olan damın tahtadan iç bir maksada yönelik kimselerin oluşturduğu nesne durumlarına göre, belirli çatı eklerinin fiil kök veya gövdelerine getirilen türev, bina Sevinmek sev-in-, sevdirmek sev-dir-, sevindirmek sev-in-dir- ve hayvanda iskeletin tavanı ile damı arasındaki kullanılan çatılmış, çakılmış şeylerin sığınılan yerHikâye, roman, piyes vb. edebî türlerde olay kuruluşu, kurgu. "Çatı" ile ilgili cümle "Islak duvarların, rüzgâr vurdukça çatırdayan çatıların altında insanların içi geçti." - L. Tekin"Halit Ziya Uşaklıgil'in, Yakup Kadri Karaosmanoğlu'nun, Reşat Nuri Güntekin'in romanlarındaki sağlam çatıyı onunkilerde bulamazdınız." - H. Taner Yerel Türkçe anlamı İki ucunda su taşınan çengelli sopa. İp, urgan, kordon. İnce ince örülerek birbirine bağlanmış saç. Bacak arası. Birbirine tutturulan kereste. Büyük kıl çuval. Ara duvarı. Baca. Kulpsuz yoğurt küleği, tahta kova. Bir fizik terimi olarak tanımı Bir aygıt ya da düzeneği taşıyan, genellikle metal yapı. Güzel Sanatlar alanındaki anlamı Büyük otellerin çatı katındaki eğlence ve oturma yeri. Bir yapıyı örten ve eğik yüzeyleri olan damın tahtadan iç yapısı. a. bk. mahya, baba, mertek, altgergi. Gramer anlamı Fiil kök veya gövdesinin, sözlük anlamında herhangi bir değişikliğe uğramadan fiilden fiil yapan belirli bazı eklerle genişletilerek cümledeki özne ve nesne ile olan bağlantısında uğradığı durum değişikliği; fiilin anlam değişikliği göstermeyen, ancak özne ve nesneye hükmeden şekil değişikliği. Çatılar, türlerine, aldıkları eklere ve işlevlerine göre kendi içlerinde etken çatı yalın çatı, edilgen çatı, meçhul çatı, dönüşlü çatı, işteş çatı, ettirgen çatı diye sınıflandırılır. Bunlara bk. Dil bilgisi olarak anlamı Özne veya nesne durumlarına göre, belirli çatı eklerinin eylem kök veya gövdelerine getirilmesiyle meydana gelen türev Sevin- sev-in- , sevil- sev-il- , seviş- sev-iş- , sevdir- sev-dir- , sevindir- sev-in-dir- , sevdin- sev-dir-t- ve benzeri Bilimsel terim anlamı Özne ve nesne bakımından bir fiilin niteliği. Öznesiz kullanılan bir fiil için "Çatısı öznesiz" nesnesiz kullanılmıyan bir fiil için aldığı nesnenin haline göre "Çatısı -i nesneli, e nesneli... bir fiil" denir. bk. Fiil. Özel otolar için yapılmış dokuz parça borunun, birbirine bağlanmasıyla kurulan çifteker gövdesi. Çatı yüksekliğini gösteren numaralar binenin boyuna göre değişir 51-53 küçük, 55-57 orta, 59-61 ise büyük boylardır. Bir iş, eylem ya da uygulamanın kuramsal ve denenceli çerçevesi, bk. kuram. Taslak durumunda bir yazı ya da yapıtın ana çizgileri. İngilizce'de Çatı ne demek? Çatı ingilizcesi nedir? skeleton, chassis, roof, voice, frame, framework Fransızca'da Çatı ne demek? squelette, toit, cadre, canevas Osmanlıca Çatı ne demek? Çatı Osmanlıca'da ne anlama gelir? bina, irtifakÇatı hakkında bilgiler Çatı, bir binanın en üst bölümüdür. Esas olarak binanın hava şartlarından korunması için türünün belirlenmesi, taşıyıcılık bakımından olabildiği gibi görünüş yönünden de olabilir. Çatı, duvar, kolon ve ayaklar üzerine oturabildiği gibi, doğrudan doğruya zemine de kullanılan ve ekonomik olan bir çatı türüdür. Bu en basit şekilde düz çatı olabilir. Bu daha çok sanayi yapılarında görülür. En yaygın uygulama şekli ise eğimli çatıdır. Eğim, kar toplanmasını azaltmak ve su sızdırmazlığı yönünden tercih edilir. Kar yükü yanında, bazı durumlarda, rüzgar etkisi de çatı için önemli olur. Çatının esas taşıyıcı elemanı ahşap çubuklardan meydana gelen kafes sistemidir. Kafes sistem, ahşap çubuklar bir araya getirilerek teşkil edilir. Çubukların bağlantıları düşey düzlemde olup, kafes sistemler birbirleriyle bağlanır ve beraber çalışmaları sağlanır. Üzerinde ayrıca kafes sistemleri bağlayan aşık denen ahşap elemanlar mevcuttur. Aşıklar eğilimli doğrultuda merteklere bağlanır. Bunun üstüne de çatı kaplaması olarak ahşap tahtalar çakılır. Üstü ise çatı kiremitleriyle kaplanır. İstenirse bu araya bir izolasyon tabakası konulur. Bu şekil, ısının tasarrufu bakımından zamanımızda çok tercih edilmektedir. Kiremit yerine bazı sanayi yapılarında olduğu gibi, eternit veya çinko oluklu levhalar da döşenebilir. Bu halde çatıyı ahşap tahtalarla kaplamaya gerek yoktur. Bunun yanında yalıtımı sağlamak için bitümlü levhalar da serilebilir. Bu şekilde teşkil edilen çatı, ara bir mesned istemeksizin 8 m gibi oldukça büyük açıklıklara kadar kullanılabilir. Eğer böyle bir çatı betonarme düz döşeme üzerine konuluyorsa sık sık döşemeye mesnetleme yapılır. Çatı eğiminin bina dış yüzlerine yakın, dik ve içerlerde daha az eğimli tertiplenmesiyle çatıda kullanılabilir bir hacim de teşkil büyük açıklıkları aşmak veya daha çabuk kurulması sebebiyle çelik çatılar tercih edilebilir. Sanayi yapılarında daha yaygın kullanılır. Ayrıca bu suretle orta kısımdaki çatı yüksekliğini daha düşük tutmak mümkündür. Büyük açıklıklar için ekonomiktir. Kaplamaları genellikle oluklu metalik veya eternit levhalarıyla yapılır. Çatı ile ilgili CümlelerÇatı benim yüzümden kaşlarını çatıyorsun?Çatı keskin bir açıyla çatıdan çatı eğimi hakkında ne yapacağına karar vermek çok kafasını arabanın çatısına fırtınadan zarar çok içeriye yağmur tür çatıları inşa etmek çok silahlı çatışmadan sağ salim katında geniş bir oda mutlaka tamir Dünya Savaşı bölgesel bir çatışma olarak başlamış ve tarihin en kötü insanlık felaketlerinden biri anlamı, kısaca tanımı Durum Bireyin toplum içindeki ilişkileriyle belirlenen yeri. Bir şeyin içinde bulunduğu koşulların hepsi, vaziyet, hâl, keyfiyet, mevki, pozisyon. Ad soyundan kelimelerin birbirleriyle edatlarla ve fiillerle ilişkilerini belirleyen biçim, hâl. Duruş biçimi, konum, Faiz. Kazanç. Yapı. Çatı. Arapça fiil çatısını konu edinen bilim veya Bu malzemeden oluşmuş yüzey, döşeme, ağaç. Çimlenen tohumlar için bahçede hazırlanan uzun tarh. Çeşitli işlerde kullanılmak üzere düz, enlice, uzun ve az kalın biçimde işlenmiş ağaç parçası. Bu ağaçtan yapılmış. Kara tahta. Sebze bahçelerinde ayrılan küçük aktarmak Çatının kırık kiremitlerini sağlamlarıyla almak Çatıya arası Tavan ekleri Fiil kök veya gövdelerinden dönüşlü, edilgen, işteş, ettirgen çatılar yapmaya yarayan ekler Sev-in-, sev-il-, sev-iş-, kapa-t-, geç-ir-, sev-dir- eteği Çatının, binanın dış duvarlarını aşan, yağışlara karşı duvarın en üst bölümünü koruyan dışa uzanmış faresi Kırsal alanlarda yaygın olarak bulunan, kuyruğu hariç 15-30 santimetre boyunda, 80-300 gram ağırlığında, burnu sivri, kulak ve gözleri iri olan, kahverengi veya siyah tüylü bir tür kaplayıcı İskele kurup ahşap çatı kaplamasını yapan, duvarları keçe veya özel kâğıtlar ile kaplayan katı Yapılarda çatı ile son kat arasında yapılmış olan küçük kirişi Bir ucu tavanın üstüne bindirilen ve üzerine kiremit altı tahtalarının kaplandığı ana örtüsü Çatıların üstüne kiremit, çinko ve oluklu sac vb. ile kaplanan, tavana su geçmesini önleyen yapı penceresi Tavan arasını aydınlatmaya yarayan pencere veya camlı çatı İki kaşın arası, alnın çatı Orta noktadan başlayarak dört tarafa bakan yüzeyi bulunan ve kare piramit biçimindeki çatı Çoğu kez -n-, bazen de -l- veya -ş- ekleriyle kurulan, fiildeki kavramın özneye döndüğünü bildiren çatı Sevinmek sev-in-mek, yorulmak yor-ul-mak çatı Türkçede ünsüz ile biten fiillere -il eki, son sesi -l olan veya ünlü ile biten fiillere -in- eki getirilerek kurulan, sözde özne ile kullanılan fiil çatı Geçişsiz fiilleri geçişli fiile dönüştüren, geçişli fiillerde hareketin başkalarına yaptırıldığını gösteren fiiller oluşturan -er-, -ir-, -tir-, -t- eklerinden birinin veya ikisinin üst üste getirilmesi ile kurulan fiil çatısı içirmek iç-ir-, söylettirmek söyle-t-tir-, güldürtmek gül-dür-t- çatı İki görevde de kullanılabilen çatı alınmak, toplanmak, sanılmak sözlerinin hem dönüşlü hem de edilgen çatı olarak kullanılması çatı Bir fiilin birden çok özne tarafından karşılıklı, ortaklaşa yapıldığını belirten, -ş- ekiyle kurulan çatı, Çatma işini yapan kimse. Çatı işlerini yapan Çatıcının yaptığı iş. Çatıcı olma Çatılmış çehre Çatık çehreli Çatık kaş Çatık surat Çatık suratlı Çatık yüz Öfkeli yüz, çatık çehre, çatık yüzlü Yüzü asık olan, çatık çehreli, çatık Çatık duruma Çatık olma Çatıldamak Çatık duruma Çatısı olan yapı. Başına çatkı bağlanmış olan. Çatılmış Çatılma Çatılmak Çatma işine konu Çatınmak Kaşlarını çatıp surat çatır Güçlük çekmeden. Zor kullanarak, baskı yaparak. Belli belirsiz, anlaşılmayan. Sert bir şey kırılırken, yanarken, yerinden sökülürken veya sıkıştırılırken çıkan ses, çatır çutur. Kuvvetli, sert bir çatır çatlamak Çok çatlamak. kıskançlık, haset dolayı aşırı rahatsız olmak, çatır etmek Çatır çatır ses çatır sökmek Bir şeyi zorlayarak yerinden söküp çutur Çatır Çatırdamak "Çatır" diye ses çıkarmak. Çökmeye, yok olmaya yüz tutmak, tehlikeli duruma Bir şeyin "çatır" diye sesini Çatırdama Çatırtısı Çatma Çatışılmak Çatışma işi Çatısı olmayan, üstü açık ev, kulübe.Çatışkı Yasaların veya önermelerin kendi aralarında çelişikliği, Çatışmak işi. Savaş maksadıyla düşmana karşı ilerleyen bir birliğin karşı tarafın keşif ve güvenlik kollarıyla arasındaki ilk silahlı vuruşma. Türlü yönlerden uzanan kıvrımlı dağ sıralarının, bir yerde dar bir açı ile birbirine yaklaşıp kaynaşması veya düğümlenmesi. Silahlı büyük kavga, Karşılıklı vuruşmak. Deve ve köpek çiftleşmek. Kavga etmek. Birbirine çatmak veya çatılmak. Söz, iddia veya davranış birbirini tutmamak, birbirini çelmek, mütenakız Birbirine çattırmak, kavga ettirmek, birbirine çatışması Benliğin ön plana çıkması ile baş gösteren çatı altında Aynı yapı, kurum, kuruluş vb. içinde olmak.Rol çatışması Toplumun statülere bağlı olarak beklediği veya buyurduğu iki veya daha fazla şey karşısında ferdin gösterdiği çelişik istekler, çatışması Eklemelerde veya birleştirmelerde iki ünlünün yan yana gelmesi Ne ise neyse, ne asıl nasıl Tane. Nesne. Bir bütünden kopma, kırılma, yırtılma vb. yoluyla ayrılmış bölüm, lime. Birkaçı bir araya geldiğinde bir bütünü oluşturan şeylerin her biri, modül. Müzik eseri. Güzel, alımlı kız veya kadın. Bir bütünden ayrılan, ayrı sayılan veya artakalan şey. Pasaj. Küçümseme ve değersiz sayma bildiren bir Çakıl Bir yapının, kapalı bir yerin üst bölümünü oluşturan düz ve yatay yüzey, taban karşıtı. Bir şeyi değerlendirmede kabul edilen en yüksek seviye veya fiyat. Çatı Âdemoğlu, âdem evladı. Toplum hâlinde bir kültür çevresinde yaşayan, düşünme ve konuşma yeteneği olan, evreni bütün olarak kavrayabilen, bulguları sonucunda değiştirebilen ve biçimlendirebilen canlı. Huy ve ahlak yönünden üstün nitelikli kimse.Hayvan Kızılan bir kimseye söylenen bir söz. Akılsız, duygusuz, kaba, hoyrat kimse. At, eşek, katır gibi türlü hizmetlerde kullanılan yaratık. Duygu ve hareket yeteneği olan, içgüdüleriyle hareket eden canlı Kuru, çıplak. İnsan ve hayvan bedeninin kemik çatısı, teşrih. Bir eserin genel planı. Bir şeyi oluşturan temel çatı. Yumuşak bölümleri dökülmüş, ölü bir vücudun kemiklerinin bütünü. Çok Yapı, yapılış, bünye. Kurulma işi. Bir sefer kuvvetini oluşturan birliklerin yapısı. Topluma hizmet, üretim, tüketim vb. amaç ve görevlerle kurulan her şey, tesis. Canlıların bölümlenmesinde filumların bir araya gelmesiyle oluşan birlik. Bölme işlemi sonunda elde edilen sayı. Bir bütünü oluşturan parçaların her biri, kısım. Çağ, devir. Bir okul veya üniversitenin herhangi bir bilim ve uzmanlık dalında eğitim sağlayan birimlerinden her biri, departman. Bir kuruluşun yönetim birimlerinden her biri, departman, Türk alfabesinin yirmi yedinci harfinin adı, okunuşu. İki kelime veya iki cümle arasına girerek aralarında bir bağ olduğunu anlatan Önem. Görev, makam. Ülke. Üzerine yapı kurulmaya elverişli arazi, arsa. Durum, konum. Bir olayın geçtiği veya geçeceği bölüm, alan, mahal. Bir şeyin, bir kimsenin kapladığı veya kaplayabileceği boşluk, mahal, mekân. Otel, motel kalınacak oda. Yerküre. Ekime elverişli toprak parçası, arazi. Bulunulan, yaşanılan, oturulan bölge. Durum, konum, vaziyet. Gezinilen, ayakla basılan taban. aktarmak çatının kırık kiremitlerini sağlamlarıyla değiştirmek. Çatı avı Bir çift erkek keklikle mart ayında yapılan keklik avı. Çatı ayrılmak Bacakları ayrılmak. Çatı bağlaması Mimarlık Beton dökülmüş düz çatı tabanı üzerine kurulan çatının altgergi ve iki üsbaşlıktan meydana gelen, dikine konulmuş çatı katı üçgenlerinden her biri. Çatı bağlamaları belli aralıklarla, dikine ve birbirlerine paralel olarak yerleştirilir. Her çatı bağlaması üçgeni mertek ve payandalarla pekiştirilir. a. bk. oturtma çatı, çatımakası, Çatı çatma Bahçeyi selden kurtarmak için odundan yapılan çit. Çatı guyruh Dedikoducu kadın. Çatı kemiği kasık kemiği biyoloji bk. edep kemiği. Çatı keseri 1- genel uygulayım Kimi ağaç işlerinde çalışanların kullandıkları balta türü. yapıcılık Çatı ustalarının kullandığı, bir ucu yay biçiminde eğri, diğer ucu keskin olan çekiç. Çatı kulesi Mimarlık Orta Çağ kiliselerinde, ortasahın ile çaprazsahının kesiştiği kare üzerine gelen kule. Çatı makası Çatı altına konan kirişler. Mimarlık Makaslardan meydana gelen çatı. a. bk. makas, altgergi, üsbaşlık, dikme, baba, çatı aşığı. Diğer dillerde Çatı anlamı nedir?İngilizce'de Çatı ne demek? [Computer Assisted Telephone Interviewing] n. roof, roofing, framework, skeleton, frame, fabric, voiceFransızca'da Çatı charpente [la], comble [le], faîte [le], ossature [la], appartement en attique, voix [la]Almanca'da Çatı n. Dach, Dachstuhl, Spant, ÜberdachungRusça'da Çatı n. остов M, костяк M, залог M, крыша F, кровля F Sayfa düzgün görüntülenmiyorsa, lütfen sayfayı yenileyin. F5 Ana SayfaBiçim BilgisiSözcük Türleriİsimlerİsim Ad Nedir ?Cins ve Özel İsimlerSoyut ve Somut İsimlerTekil Çoğul ve Topluluk İsimleriSıfatlarSıfatlar ÖnadlarNiteleme SıfatlarıBelirtme SıfatlarıSıfatlarda Pekiştirme ve KüçültmeZamirlerZamirler AdıllarKişi Zamiriİşaret ZamiriBelgisiz ZamirlerSoru ZamiriEk Halindeki ZamirlerZarflarZarflar BelirteçlerEdat-Bağlaç-ÜnlemEdatlarBağlaçlarFiillerFiil Nedir? İş Oluş Durum FiilleriÇekimli Fiil – Fiil Kipleri ve Şahıs EkleriEk FiilFiilde ÇatıFiilimsilerTamlamalarİsim TamlamalarıCümlenin ÖğeleriCümlenin Öğeleri Temel ve Yardımcı ÖğelerCümlenin Öğeleri Çözümlü ÖrneklerCümlenin Öğeleri Bulunurken Dikkat Edilecek 9 Altın YolCümle ÇeşitleriCümle ÇeşitleriCümle Çeşitleri ÖrneklerSes BilgisiBüyük ve Küçük Ünlü UyumuÜnlü DüşmesiÜnlü TüremesiÜnlü DaralmasıÜnsüz UyumlarıSözcükte YapıKök Nedir ? İsim Kökleri ve Fiil KökleriEKLER – Yapım Ekleri – Çekim EkleriİkilemelerAnlatım BozukluklarıNoktalama İşaretleriAnlam BilgisiSözcükte AnlamMecaz Anlam, Yan Anlam, Gerçek Anlamlı SözcüklerTerim AnlamEş Sesli KelimelerEş Anlamlı Kelimeler AnlamdaşZıt Anlamlı KelimelerDeyimler ve ÖzellikleriCümlede AnlamSebep – Sonuç CümleleriAmaç – Sonuç CümleleriKarşılaştırma CümleleriParagrafta AnlamAnlatım Biçimleri TeknikleriDüşünceyi Geliştirme YollarıEtiketlerFiilde Çatı Cümle ÖrnekleriMost Read© Tüm Hakları Saklıdır. İçerikler izinsiz kullanılamaz ve yayınlanamaz! / Dil ve Anlatım Dersi Kaynak Sitesi - Türk Dil Bilgisi 2013

fiilde çatı ile ilgili cümleler